Mae ffotograffiaeth ystyriol yn ein galluogi ni i arafu, edrych, ac edrych eto; gweld ein bywydau mewn ffordd wahanol; ailystyried ein profiad o fywyd a mynd ati i greu newidiadau positif o ran ni ein hunain, o ran eraill, ac o ran y blaned.”
(Ruth Davey, sylfaenydd Look Again)
Yn 2012 sefydlodd Ruth Davey Look Again i gyfuno ei chariad gydol-oes at ffotograffiaeth â 30 mlynedd o brofiad o gymuned ryngwladol a datblygu busnes i gynnal pobl i weld eu bywydau, eu gwaith aꞌr byd mewn ffordd wahanol.
Ei phrofiad personol o heriau gydag iechyd meddwl a niwroamrywiaeth a arweiniodd at ddatblyguꞌr mudiad hwn o ffotograffiaeth ystyriol, syꞌn seiliedig ar dystiolaeth. Er ei bod yn gwerthfawrogiꞌn fawr yr ymarfer ysytyriol o dalu sylw, nid oedd y ddau gwrs meddylgarwch sylfaenol 8 wythnos roedd wedi eu cwblhau wedi rhoiꞌr gynhaliaeth llesol roedd wedi gobeithio amdani. Nid oedd y ddysgeidiaeth yn teimloꞌn berthnasol ac nid oedd yn gallu ymdopi âꞌr ymarferion traddodiadol o sganioꞌr corff neu eistedd yn llonydd am gyfnodau hir. Tra roedd cwrs ystyrioldeb perthynol a chyfathrebu wedi bod o fwy o gymorth iddi, parhaodd Ruth i brofi lefelau uchel o straen, gofid a chywilydd. Yn ystod y cyfnod hwn o lwyr ymlâdd a gwaelu dechreuodd ofyn y cwestiwn iꞌw hun ‘Be ydw iꞌn ei garu?’, ac yn araf plethodd ynghyd y diddordeb angerddol oedd ganddi mewn ffotograffiaeth, o gerdded ym myd natur a meddylgarwch. Yn raddol daeth y gwaelu yn dro ar fyd.
Y cyfuniad hwn yw calon y gwaith mae Look Again yn nawr yn ei gynnig i eraill, gan ddefnyddio ffotograffiaeth ystyriol i gynnal pobl i wella eu iechyd meddwl a llesiant, a chreu storїau o obaith am y dyfodol.
Maeꞌr dull yn un sydd yn fwriadol yn hygyrch iawn ac yn un y gellir ei addasu, gan gynnig mynediad gwahanol i feddylgarwch. Maeꞌn dechnegol-isel, yn syml, ac yn chwareus. Nid oes angen unrhyw offer arbenigol – dim ond camera neu ffôn aꞌr parodrwydd i ddod â meddwl agored, arafu, a gwir weld y byd sydd oꞌn cwmpas.
“Mae ffotograffiaeth ystyriol yn adnodd i’n helpu ni i ddod yn fwy ymwybodol a chysylltu mwy â’r funud yma. Gan ddefnyddio ein gweledigaeth a’n dychymyg, gyda lens camera neu ffôn yn angor, mae’n brofiad o greu ffotograffau mewn ffordd sydd ddim yn barnu, gyda chwilfrydedd, gwerthfawrogiad ac ystyrioldeb.”
Nawr yn byw ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr, mae Ruth yn cynnig cyrsiau wyneb-yn-wyneb, prosiectau partneriaethau cymunedol, a hyfforddiant wyneb-yn-wyneb ac arlein am 2-3 diwrnod sydd wedi ei deilwra i bobl broffesiynol lle boꞌn bosibl, yn ogystal â hyfforddi bobl ledled y byd arlein.
Maeꞌn angerddol dros wethio gyda mudiadau syꞌn cynnal iechyd meddwl a llesiant, creadigrwydd, cyslltu â natur, cynaladwyedd amgylcheddol, cyfiawnder cymdeithasol, amrywiaeth a chynhwysiant, gobaith, meddwl ar gyfer y dyfodol ac ymarfer atgynhyrchiol. Mae dulliau Look Again yn rhoiꞌr adnoddau iꞌr mudiadau hyn gynnal pobl i newid argraffiadau mewnol yn ogystal â rhai allanol. Maeꞌr dulliau hyn hefyd yn adnoddau i ymarferwyr annibynnol fel hyfforddwyr, therapyddion, athrawon meddylgarwch ac athrawon eraill, a bobl greadigol.
Hyd yn hyn mae Look Again wedi bod yn gefn i bobl syꞌn byw gyda heriau iechyd meddwl, canser, anhwylderau bwyta, anaf iꞌr pen, demensia, cyfrifoldebau gofalu, gofal diwedd oes, adfer ar ôl dibyniaeth, digartrefedd, ceiswyr lloches a ffoaduriaid, aꞌr rhai syꞌn cael eu gwahardd o gael addysg…
“Mewn cyd-destun proffesiynol, mae ffotograffiaeth ystyriol yn adnodd effeithiol mewn cwnsela, gan gynnig ffordd greadigol o archwilio emosiynau a phrofiadau. Mae datblygu’r ffotograffau hyn ar y pryd yn ymddwyn fel adnodd gweledol yn ystod sesiynau cwnsela, gan hyrwyddo trafodaethau a galluogi aelodau staff i roi llais i emosiynau a all fod yn heriol i’w lleisio fel arall. Mae’r dull hwn yn cynnig modd unigryw o fynegi, mae’n hyrwyddo hunan-ymwybyddiaeth, yn gwella straen ac yn meithrin meddylgarwch.”
(Areen Abu-Hlal, Cwnselwr Staff, Palesteina)

Mae gwaith sylfaenol Look Again, sef ‘Reframe Your Now’ yn cael ei gynnig fel cyrsiau arlein 4-8 wythnos, a chyrsiau wyneb-yn-wyneb. O ganlyniad i alw yn ystod y cyfnod clo, datblygodd hwn i fod yn rhaglen hyfforddi oꞌr enw ‘Working with Mindful Photography’, ac erbyn hyn mae mwy na 250 o bobl mewn 35 o wledydd wedi ei chwblhau. Cafodd y rhaglen y wobr Mindfulness Initiatives’ Innovation yn y Gwobrau Hyfforddi Meddylgarwch yn 2024.
Yn fwy diweddar mae Look Again wedi creu ‘Creating Hopeful Futures with Mindful Photography’; hyfforddiant syꞌn cyfuno meddylgarwch, dychymyg, ffotograffiaeth, dysgu o fyd natur ac ymarfer atgynhyrchiol i greuꞌr math o ddyfodol rydyn ni eisiau ei weld yn hytrach na derbyn yr hyn sydd i ddod. Yn ogystal mae Look Again yn cynnig cymorth llesiant iꞌr gweithleoedd i fyfyrio ar feddwl ar gyfer y dyfodol, arweinyddiaeth a newid cymdeithasol.
“Mae miloedd o bobl ledled y byd wedi elwa o’n gwaith ac mae’n cael ei gydnabod fel triniaeth hygyrch a thrawsnewidiol i ddatblygu yn bersonol, yn gymunedol ac yn sefydliadol ac o ran newid positif.”
(Ruth Davey)
Wedi sefydlu sail cymhellaidd o ymarfer effeithiol, mae Look Again mewn safle cryf i gynyddu ei hyfforddiant. Bwriad Ruth yw cynnig rhagor o hyfforddiant wyneb-yn-wyneb, datblygu rhagor o bartneriaethau cymunedol a chynnal hyfforddiant sydd wediꞌi deilwra yng Nghymru a thu hwnt ar gyfer anghenion penodol fel niwroamrywiaeth ac iechyd meddwl.
O ganlyniad i bartneriaeth â Phrifysgol Swydd Gaerloyw daeth tystiolaeth o hyfforddi wyneb-yn-wyneb ac arlein fel ei gilydd. Maeꞌr canlyniadau yn dangos lleihad mewn gorbryder ac iselder, gwelliant mewn iechyd meddwl a llesiant, cynnydd mewn cysylltu cymdeithasol a datblygu sgiliau cynaladwy. Cewch ragor o wybodaeth yma ynglŷn â sut maeꞌr mewnddirnadaethau wedi eu hymgorffori yn nulliau Look Again, ochr yn ochr ag astudiaethau achos syꞌn rhoi manylion y buddion i gymunedau ac ymarferwyr fel ei gilydd.
Ar hyn o bryd mae Ruth yn gweithio mewn partneriaeth â Meddylgarwch Cymru, i ddod â ffotograffiaeth ystyriol i bobl ifanc yn ardal Y Drenewydd. Yn dilyn cyfres dorcalonnus o golli bywydau bobl ifanc yn y gymuned leol, maeꞌr prosiect wedi ei greu i gynnig man diogel, creadigol a gobeithiol lle y gall bobl ifanc ailgysylltu â nhw eu hunain, âꞌi gilydd ac âꞌr byd naturiol. Bydd yr Oriel Davies Gallery leol yn cynnal y prosiect, ac mae Cyngor Powys yn cynnig cefnogi staff gyda chymorth ymarferol oꞌr fath. Bydd Look Again yn cynnal rhaglen wyth wythnos o ffotograffiaeth ystyriol syꞌn cyfuno arsylwi ystyriol, ffotograffiaeth greadigol, myfyrio a sgwrsio mewn grwpiau bychain. Ochr yn ochr âꞌr rhaglen i bobl ifanc bydd y prosiect yn cynnwys gweithdy ffotograffiaeth ystyriol i staff y coleg ac aelodauꞌr gymuned syꞌn cefnogiꞌr bobl ifanc. Uchafbwynt y gwaith fydd arddangosfa gyhoeddus yn dathlu ffotograffauꞌr cyfranogwyr, eu lleisiau aꞌu hagweddau, yn dod âꞌr gymuned ehangach ynghyd trwy greadigrwydd, gwydnwch a gobaith. Byddwn yn hoffi cymryd y cyfle hwn i ddiolch o waelod calon i Sefydliad y Teulu Ashley a Sefydliad Cymunedol Cymru am eu cefnogaeth iꞌn galluogi ni i gynnal y prosiect hwn.
Ebost: ruth@look-again.org
Gwefan: https://www.look-again.org
Facebook: https://www.facebook.com/lookagainmindfulphotography/
Instagram: https://www.instagram.com/lookagainmindfulphotography/
LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/ruth-davey
YouTube: https://www.youtube.com/@ruthdavey7738
